تهدید ترامپ برای حمله به ایران در صورت شکست دیپلماسی
منبع: نیویورک تایمز
تاریخ: ۲۲ فوریه ۲۰۲۶ (۴ اسفند ۱۴۰۴)
ترجمه خبر
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، به مشاوران خود گفته است که اگر دیپلماسی یا یک حمله محدود اولیه آمریکا،
ایران را وادار به پذیرش خواستههایش برای کنار گذاشتن برنامه هستهای خود نکند، او گزینه حمله بسیار بزرگتری را در
ماههای آینده برای … رهبران ایران بررسی خواهد کرد. قرار است مذاکرهکنندگان آمریکا و ایران پنجشنبه این هفته در ژنو ملاقات کنند؛
نشستی که به نظر میرسد آخرین تلاش برای جلوگیری از درگیری نظامی باشد. اما ترامپ در حال بررسی گزینههای اقدام نظامی
در صورت شکست مذاکرات است.
به گفته مشاوران، اگرچه تصمیم نهایی گرفته نشده، ترامپ تمایل دارد در روزهای آینده حمله اولیهای انجام دهد تا به رهبران ایران نشان دهد
که باید برای توافق بر سر کنار گذاشتن توانایی ساخت سلاح هستهای آماده شوند. اهداف احتمالی از مقر سپاه پاسداران تا
تأسیسات هستهای و برنامه موشکی بالستیک ایران را شامل میشود.
اگر این اقدامات تهران را متقاعد نکند، ترامپ احتمال حمله نظامی بعدی در اواخر امسال را برای … آیتالله خامنهای،
رهبر عالی ایران، منتفی ندانسته است. در داخل دولت آمریکا نیز تردیدهایی درباره دستیابی به این هدف تنها با حملات هوایی وجود دارد.
در پشت صحنه، طرح جدیدی از سوی دو طرف در حال بررسی است که میتواند راهحلی برای خروج از بحران باشد:
یک برنامه بسیار محدود غنیسازی اورانیوم صرفاً برای اهداف تحقیقات پزشکی. مشخص نیست که آیا طرفینی با این طرح موافقت میکنند یا خیر.
این پیشنهاد لحظه آخری در حالی مطرح میشود که دو ناوگروه هواپیمابر و دهها فروند جنگنده در فاصله حمله به ایران مستقر شدهاند.
ترامپ چهارشنبه در نشستی در اتاق وضعیت کاخ سفید با معاونش جیدی ونس، مارکو روبیو وزیر خارجه،
ژنرال دن کین رئیس ستاد مشترک ارتش، جان رتکلیف رئیس سیا و سوزی وایلز رئیس دفتر کاخ سفید، طرحهای حمله به ایران را بررسی کرد.
در این نشست، ترامپ از ژنرال کین و رتکلیف درباره استراتژی کلی در ایران نظر خواست. ونس که خواستار خویشتنداری
در اقدامات نظامی فرامرزی است، با حمله مخالفت نکرد اما پرسشهای جدی درباره گزینهها، خطرات و پیچیدگیهای حمله به ایران مطرح کرد.
پیش از این، آمریکا گزینههایی مانند اعزام نیروهای ویژه برای حملات زمینی به تأسیسات هستهای ایران را بررسی میکرد
که شامل عملیات در تأسیسات عمیق و دور از دسترس مهمات معمولی بود. اما چند مقام آمریکایی گفتند که فعلاً طرح حمله کماندویی کنار گذاشته شده است.
مقامات ارتش، نیروی دریایی و هوایی نیز نگرانیهایی درباره تأثیر جنگ طولانی با ایران بر آمادگی تجهیزات نظامی آمریکا مطرح کردهاند. کاخ سفید از اظهار نظر درباره تصمیمگیری ترامپ خودداری کرد.
حتی پیش از ارائه آخرین پیشنهاد ایران (که انتظار میرود دوشنبه یا سهشنبه به دولت ترامپ منتقل شود)، به نظر میرسد دو طرف مواضع خود را سختتر کردهاند. استیو ویتکاف، فرستاده ویژه ترامپ، گفت که «جهتگیری روشن» رئیسجمهور برای توافق، حرکت ایران به سمت «غنیسازی صفر» است.
اما عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران، بار دیگر تأکید کرد که کشورش حاضر به چشمپوشی از «حق» خود برای تولید سوخت هستهای تحت پیمان منع گسترش سلاحهای هستهای نیست.
یکی از طرحهای مورد بحث، از سوی رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، مطرح شده است. بر اساس این طرح، به ایران اجازه داده میشود مقادیر بسیار کمی سوخت هستهای برای مصارف پزشکی تولید کند. ایران سالهاست در راکتور تحقیقاتی تهران، ایزوتوپهای پزشکی تولید میکند.
در صورت اجرای این طرح، ایران میتواند ادعا کند همچنان در حال غنیسازی اورانیوم است و ترامپ نیز میتواند بگوید ایران تمام تأسیساتی را که میتوانست سلاح بسازد تعطیل کرده است. اما مشخص نیست که آیا ایران با کوچکدادن برنامه عظیم هستهای خود به یک تلاش محدود موافقت میکند و نیز آیا ترامپ با توجه به اعلام «غنیسازی صفر» خود، اجازه چنین تولید محدودی را میدهد.
عراقچی مستقیماً به این طرح اشاره نکرد اما گفت که همچنان شانس خوبی برای راهحل دیپلماتیک وجود دارد و نیازی به افزایش توان نظامی نیست. در واقع، فشار کلید این مذاکرات است. استقرار عظیم نیروهای آمریکایی در اطراف ایران، بزرگترین تمرکز نظامی این کشور در منطقه از زمان حمله به عراق در ۲۳ سال پیش است.
در اقدامی که تصمیمگیری نهایی درباره حملات نظامی را پیچیدهتر کرده، رهبران عرب به واشنگتن تماس گرفته و از اظهارات مایک هاکبی، سفیر آمریکا در اسرائیل، که حق اسرائیل بر بخشهایی از خاورمیانه را تأیید کرده بود، شکایت کردهاند.
مقامات دولت آمریکا در اهداف خود در مواجهه با ایران وحدت نظر ندارند. در حالی که ترامپ از جلوگیری از توانایی ایران برای تولید سلاح صحبت میکند، روبیو و دیگران دلایل دیگری مانند حمایت از معترضان، نابودی زرادخانه موشکی ایران و پایان حمایت تهران از حماس و حزبالله را مطرح کردهاند. اما اقدام نظامی آمریکا میتواند باعث واکنش ملیگرایانه در ایران شود. مقامات اروپایی در کنفرانس امنیتی مونیخ تردید خود را از اینکه فشار نظامی، رهبری ایران را وادار به کنار گذاشتن برنامه هستهای کند، ابراز کردند.
تحلیل خبر
این گزارش نیویورک تایمز حاوی اطلاعات مهمی است که میتوان از ابعاد مختلف آن را تحلیل کرد:
۱. تشدید بیسابقه فشار حداکثری:
خبر نشاندهنده تشدید سیاست «فشار حداکثری» دولت ترامپ به مرحله تهدید نظامی علنی و چندمرحلهای است. آنچه پیشتر به عنوان ابزار دیپلماتیک و تحریمی مطرح بود، اکنون به گزینههای روشن نظامی تبدیل شده است:
-
مرحله اول: حمله محدود و تنبیهی برای وادار کردن ایران به مذاکره.
-
مرحله دوم: حمله همهجانبه با هدف سرنگونی نظام (تغییر رژیم).
این طرح دوگانه، فشار روانی و عملیاتی عظیمی را بر ایران ایجاد کرده و مذاکرات ژنو را عملاً به «اولتیماتوم» تبدیل میکند.
۲. طرح سازش (پل بزنگاه):
مهمترین بخش خبر، افشای طرح پیشنهادی رافائل گروسی برای غنیسازی محدود با مصارف پزشکی است. این پیشنهاد در واقع یک «پل بزنگاه» یا راهی برای خروج هر دو طرف از بنبست بدون از دست دادن وجهه است:
-
برای ایران: فرصتی برای حفظ نمادین برنامه غنیسازی و صرفنظر نکردن کامل از آن.
-
برای ترامپ: امکان ادعای «پیروزی» با تعطیل کردن تأسیسات نظامی و جلوگیری از بمب هستهای.
اما سؤالات اساسی در اینجا مطرح است: آیا ایران حاضر است برنامه عظیم و پرهزینه خود را به یک برنامه کوچک پزشکی تقلیل دهد؟ آیا ترامپ با توجه به شعار «غنیسازی صفر» میتواند چنین سازشی را به پایگاه اجتماعی خود در آمریکا بفروشد؟
۳. تردیدها و هشدارهای درونی در آمریکا:
گزارش نشان میدهد که حتی در بالاترین سطوح دولت آمریکا نیز اجماع نظر درباره این اقدام وجود ندارد:
-
هشدار نظامیان: ژنرال کین برخلاف عملیات ونزوئلا، نتوانسته به ترامپ درباره موفقیت حمله به ایران اطمینان خاطر بدهد. همچنین نگرانیهایی درباره کاهش آمادگی تجهیزات نظامی در یک جنگ طولانی مطرح شده است.
-
پرسشهای معاون رئیسجمهور: جیدی ونس که نماد جناح محتاطتر است، با طرح پرسشهای فنی و پیچیده، عملاً خطرات عملیات را یادآور شده است.
-
عدم شفافیت در اهداف: اختلاف نظر میان مقامات درباره هدف نهایی (جلوگیری از بمب، حمایت از معترضان، مقابله با موشکها یا سرنگونی نظام) نشان از نبود یک استراتژی منسجم و بلندمدت دارد.
۴. خطر واکنش معکوس و پیچیدگی منطقهای:
تحلیلگران نیویورک تایمز و مقامات اروپایی به یک نکته کلیدی اشاره میکنند: حمله نظامی آمریکا ممکن است باعث اتحاد ملی در ایران شود. حتی مخالفان سرسخت داخلی نیز در برابر حمله خارجی ممکن است موضع دفاعی بگیرند. این مهمترین خطای محاسباتی دولت ترامپ میتواند باشد.
علاوه بر این، اظهارات جنجالی سفیر آمریکا در اسرائیل (مایک هاکبی) علیه کشورهای عربی، زمینهسازی برای حمله را پیچیدهتر کرده و ممکن است کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس را از حمایت علنی از واشنگتن دور کند.
۵. جمعبندی استراتژیک:
ایران در حساسترین مقطع ممکن پس از برجام قرار دارد. از یک سو، کارتهای فشار آمریکا شامل حضور نظامی بیسابقه و تهدید وجودی است. از سوی دیگر، یک پیشنهاد دیپلماتیک (طرح گروسی) روی میز است که میتواند به عنوان یک راه حل میانه عمل کند.
نتیجه بحران به دو عامل بستگی دارد:
-
اراده و انعطاف ایران: آیا رهبری ایران برای جلوگیری از جنگ، به یک مصالحه نمادین تن میدهد یا خط قرمزهای خود را حفظ کرده و تن به رویارویی میدهد؟
-
جسارت ترامپ: آیا او واقعاً حاضربه خطر یک جنگ جدید و فرسایشی در خاورمیانه است یا تهدید نظامی را اهرمی برای رسیدن به یک توافق (هر چند محدود) میداند؟
هفته جاری و مذاکرات ژنو، پاسخ این پرسشها را مشخص خواهد کرد.
تحلیل خود را برای ما ارسال بفرمایید بهترین تحلیل در سایت قرارداده می شود